Receta për Fëmijë 1-2 Vjeç: Oriz i Butë me Pulë dhe Perime

Hyrje

Pas ditëlindjes së parë, shumica e fëmijëve fillon të hajë nga e njëjta tryezë me familjen, por gatimi për ta kërkon pak më shumë kujdes. Ky oriz i butë me pulë, karotë dhe kungull të njomë është nga ato receta për fëmijë 1-2 vjeç që gatuhen shpesh, sepse është i ngrohtë, i ëmbël natyrshëm nga perimet dhe aq i butë sa shtypet me gjuhë. Nuk ka kripë të shtuar, kube supe apo erëza të forta. Shija vjen nga lëngu i pulës, qepa e zbutur dhe vaji i ullirit.

Puna fillon me zierjen e pulës në ujë pa kripë. Kështu merrni mish të butë për ta grirë imët dhe, njëkohësisht, një lëng të pastër, në të cilin zihet orizi. Orizi me kokërr të rrumbullakët lëshon niseshte dhe e trash gatimin derisa merr konsistencën e një qulli të butë, ndërsa perimet e prera në kubikë të vegjël zbuten plotësisht. Teknika është e thjeshtë. Në fund gatimi shtypet me pirun, më shumë ose më pak sipas moshës, që fëmija të mësojë të përtypë copa të buta.

Është një drekë ose darkë e plotë për ditët e zakonshme: ka mish, drithë, perime dhe pak yndyrë të mirë, gjithçka në një pjatë. Bashkë me përgatitjen zgjat rreth një orë dhe del për katër porcione fëmije, që mund të ruhen në frigorifer ose në ngrirës për ditët në vijim. Shërbehet me një lugë kos sipër dhe i përshtatet edhe fëmijës që po mëson të hajë vetë, sepse masa e trashë nuk rrjedh nga luga. Të rriturit mund të hanë të njëjtin gatim, duke kripur vetëm pjesën e tyre.

Përbërësit

Për 4 persona

Udhëzimet

1. Zierja e pulës: Pastroni pulën nga dhjami i dukshëm dhe nga pjesët e forta. Vendoseni në një tenxhere të vogël me 600 ml ujë të ftohtë dhe vëreni në zjarr derisa të marrë valë. Hiqni shkumën me lugë, ulni zjarrin dhe ziejeni me kapak gjysmë të hapur për 15-18 minuta, derisa mishi të jetë i bardhë deri në mes dhe në pjesën më të trashë të arrijë të paktën 74°C.

   💡 Këshillë: Pa termometër, prisni copën më të trashë në mes: mishi duhet të jetë i bardhë deri në qendër dhe lëngu të dalë i pastër, pa asnjë gjurmë rozë.

2. Prerja e perimeve: Ndërkohë qëroni qepën dhe karotën, lani kungullin e njomë dhe prisni skajet. Grijeni qepën shumë imët. Karotën dhe kungullin pritini në kubikë shumë të vegjël, rreth gjysmë centimetri, ose grijeni karotën me rende të imët. Copat e vogla dhe të njëtrajtshme zbuten njëkohësisht dhe shtypen lehtë me pirun, gjë që ka rëndësi për një fëmijë që sapo po mëson të përtypë.
3. Lëngu dhe grirja e pulës: Nxirreni pulën në një pjatë dhe kullojeni lëngun me një sitë të imët në një tas, që copëzat e shkumës të mbeten në sitë. Duhet të keni rreth 500 ml lëng. Lëreni pulën të ftohet pak, pastaj grijeni shumë imët me thikë ose copëtojeni me dy pirunë në fije të shkurtra. Kontrolloni me gishta që të mos ketë kërc apo copëza kocke.
4. Zbutja e qepës dhe karotës: Në një tenxhere me fund të trashë ngrohni 1 lugë çaji nga vaji i ullirit në zjarr të ulët. Shtoni qepën dhe karotën bashkë me 2 lugë gjelle nga lëngu i pulës dhe zbutini për 5 minuta, duke i trazuar. Perimet duhet të zbuten dhe të shkëlqejnë pa marrë ngjyrë, që shija të mbetet e butë dhe copat të mos krijojnë kore.
5. Orizi në lëng: Shtoni orizin e shpëlarë dhe trazojeni për një minutë me perimet. Hidhni 350 ml nga lëngu i nxehtë i pulës, lëreni të marrë valë, ulni zjarrin në minimum dhe ziejeni me kapak për 10 minuta. Trazojeni një ose dy herë gjatë kësaj kohe, që orizi të mos ngjitet në fund të tenxheres.
6. Kungulli dhe pula: Shtoni kungullin e njomë dhe pulën e grirë, trazoni dhe vazhdoni zierjen edhe 10-12 minuta, derisa orizi të jetë shumë i butë dhe të shtypet lehtë mes gishtave. Nëse masa trashet shumë, shtoni pak nga lëngu i mbetur. Gatimi duhet të dalë kremoz, si një qull i trashë me copa të buta, jo i ujshëm si supë.

   💡 Këshillë: Lëngun e pulës që mbetet mund ta ruani në frigorifer dhe ta përdorni brenda 2 ditëve për ringrohjen e porcioneve.

7. Tekstura sipas moshës: Hiqeni tenxheren nga zjarri dhe përzieni vajin e ullirit që mbeti, majdanozin dhe, nëse e doni, lëngun e limonit. Për fëmijët 12-18 muajsh shtypeni më shumë me pirun; për ata 18-24 muajsh lini copëza të vogla e të buta, që i marrin vetë me lugë. Mos e kaloni në blender, sepse në këtë moshë fëmija duhet të mësojë të përtypë.
8. Ftohja, servirja dhe ruajtja: Ndajeni gatimin në 4 porcione, në enë të vogla e të cekëta, dhe lëreni të ftohet derisa të jetë vakët. Trazojeni mirë dhe provoni temperaturën me një lugë tjetër para se t'ia jepni fëmijës. Shërbejeni me 1 lugë gjelle kos sipër. Porcionet e tjera futini në frigorifer brenda një ore dhe përdorini brenda 24 orëve, ose ngrijini deri në një muaj.

Këshilla nga Kuzhina

• Mos shtoni kripë dhe mos përdorni kube supe. Shërbimi Kombëtar Shëndetësor britanik (NHS) këshillon jo më shumë se 2 g kripë në ditë për fëmijët 1-3 vjeç, dhe një pjesë të mirë të saj ata e marrin tashmë nga buka, djathi dhe ushqimet e tjera.
• Përdorni kofshë pule kur të keni mundësi: mishi i kofshës mbetet më i lëngshëm se gjoksi, shtypet më lehtë dhe ka pak më shumë hekur.
• Ndërroni perimet sipas stinës. Kungulli i verdhë, brokoli ose patatja e ëmbël zihen po aq mirë dhe e mësojnë fëmijën me shije të reja pa ndryshuar recetën.
• Ngrijini porcionet në kavanoza të vegjël me kapak. Shkrijini në frigorifer gjatë natës dhe ringrohini vetëm një herë, derisa të nxehen mirë edhe në mes.
• Jepini fëmijës një lugë të vetën, ndërsa ju e ushqeni me një tjetër. Në këtë moshë fëmija mëson të hajë vetë, dhe pak rrëmujë në tavolinë është pjesë e të mësuarit.

Si të Servirni

Shërbejeni vakët, në një tas të vogël me buzë të ulët, me një lugë kos natyral sipër që fëmija mund ta përziejë vetë. Anash mund të vendosni disa copa dardhe të butë, banane ose shkopinj karote të zier mirë, që fëmija t'i marrë me dorë; kështu ushtron edhe kapjen me gishta. Ujë në gotë të hapur është pija më e mirë për këtë vakt, ndërsa lëngjet e frutave nuk nevojiten.

Nëse gatimi hahet nga e gjithë familja, të rriturit mund t'i shtojnë pjesës së tyre kripë, piper të zi, pak djathë të bardhë të thërrmuar ose një sallatë me domate. Fëmija që ha në të njëjtën tryezë dhe sheh të tjerët të hanë të njëjtin gatim zakonisht e pranon më lehtë një ushqim të ri.

Variacione Rajonale

• Me peshk të bardhë: Zëvendësoni pulën me 150 g fileto merluci pa lëkurë, të prerë në copa të vogla, dhe zieni orizin në ujë në vend të lëngut të pulës. Shtojeni peshkun direkt te orizi në 6 minutat e fundit, derisa të bëhet i bardhë e i patejdukshëm dhe të ndahet lehtë në fletë. Para se ta shtypni, kontrolloni me gishta që të mos ketë hala.
• Me thjerrëza të kuqe: Për një version pa mish, në vend të pulës shtoni 40 g thjerrëza të kuqe të shpëlara bashkë me orizin dhe ziejini në 450 ml ujë. Thjerrëzat shkrihen gjatë zierjes dhe e trashin gatimin.
• Me patate në vend të orizit: Përdorni 200 g patate të qëruara, të prera në kubikë të vegjël, dhe vetëm 250 ml lëng pule. Patatet zihen me perimet për rreth 15 minuta dhe shtypen me pirun bashkë me pulën, në një pure me copa.
• Me bulgur të imët: Për fëmijët që e hanë tashmë grurin, zëvendësoni orizin me bulgur të imët dhe shtojeni bashkë me kungullin, sepse zbutet për 10-12 minuta. Ky version nuk është më pa gluten.

Çfarë është Receta për Fëmijë 1-2 Vjeç: Oriz i Butë me Pulë dhe Perime?

Ky është një gatim në tenxhere, ku orizi, pula dhe perimet ziejnë bashkë derisa të bëhen një masë e butë dhe kremoze. Nuk është supë, sepse lëngu thithet pothuajse i gjithi nga orizi, dhe nuk është pure, sepse ruan copëza të vogla që fëmija i ndien në gojë. Nga konsistenca i afrohet një qulli të trashë me oriz, të pasuruar me mish e perime.

Çdo përbërës ka arsyen e vet. Kofsha e pulës jep proteinë e pak hekur dhe mbetet e lëngshme edhe kur grihet imët. Karota dhe qepa e zbutur japin ëmbëlsi natyrale, kungulli i njomë pothuajse shkrihet dhe e bën masën më të lehtë, ndërsa vaji i ullirit i shton energji një vakti të vogël. Kosi sipër sjell një shije të freskët, pak të thartë, si edhe kalcium.

Gatimi është menduar për fëmijët 12-24 muajsh, që e kanë lënë pas purenë e lëmuar, por ende nuk e përtypin mirë mishin në copa të mëdha. E njëjta bazë rritet bashkë me fëmijën: në fillim shtypet mirë, më vonë copëzat lihen më të mëdha, derisa gatimi të hahet ashtu siç del nga tenxherja. Pas moshës dy vjeç është mirë të kaloni gradualisht te gatimet e zakonshme të familjes, me copa më të mëdha.

Historia e Pjatës

Ky gatim nuk ka një vend apo një datë të njohur origjine. Orizi i zier me pulë dhe perime është ushqim i zakonshëm për fëmijë të vegjël në shumë vende, sepse përbërësit gjenden lehtë dhe zihen deri në butësi të plotë. Edhe në shtëpitë shqiptare supa e pulës me oriz njihet prej kohësh si gjellë e lehtë dhe e ngrohtë, që u jepet fëmijëve dhe atyre që sapo kanë kaluar një sëmundje.

Në kuzhinën shqiptare fëmijët e vegjël kanë ngrënë zakonisht nga gatimet e familjes, të zbutura më shumë ose të shtypura me pirun. Qulli, i bërë me miell misri, me miell gruri ose me oriz, njihet në shumë krahina si ushqim i butë që hahet lehtë dhe ngop. Recetat e shkruara posaçërisht për një moshë të caktuar janë zakon më i ri, i lidhur me librat e prindërimit dhe me këshillat e pediatrëve.

Udhëzimet e sotme për ushqyerjen e fëmijëve e mbështesin këtë mënyrë të ngrëni nga tryeza e përbashkët. Organizata Botërore e Shëndetësisë rekomandon që rreth moshës 12 muajsh fëmijët të hanë të njëjtat lloje ushqimesh si pjesa tjetër e familjes, në konsistencë të përshtatshme, dhe që ushqyerja me gji të vazhdojë deri në dy vjeç ose më tej. Udhëzimet shëndetësore këshillojnë gjithashtu të mos shtohet kripë apo sheqer në ushqimin e fëmijëve të vegjël, prandaj ky version gatuhet pa to.