Speca të Mbushur me Oriz dhe Perime në Furrë

Hyrje

Këta speca mbushen me oriz dhe perime, pa mish dhe pa djathë. Mbushja ka qepë, karotë, kungulleshkë, domate dhe erëza të freskëta. Orizi kaurdiset vetëm 2 minuta dhe merr 5 minuta zierje me pak lëng; ai duhet të mbetet i fortë në qendër sepse gatimin e përfundon brenda specit.

Specat mbushen vetëm deri në dy të tretat. Kokrrat zgjerohen dhe kanë nevojë për hapësirë; mbushja e ngjeshur del nga specat ose mbetet e fortë. Tava piqet e mbuluar që avulli të zbusë orizin dhe tulin e specit, pastaj zbulohet 12-15 minuta për ngjyrë.

Kjo faqe synon variantin vegjetarian me oriz dhe perime. Receta me mish të grirë dhe receta me djathë e oriz mbeten variante të veçanta dhe lidhen nga kjo faqe.

Çfarë është Speca të Mbushur me Oriz dhe Perime në Furrë?

Një tavë me speca të plotë të mbushur me pilaf perimesh dhe të pjekur në salcë të lehtë domateje. Mbushja është pa mish, pa djathë dhe pa vezë. Speci shërben si enë gatimi: mban avullin rreth orizit dhe merr ëmbëlsi gjatë pjekjes. Kapakët e specave vendosen lirshëm, jo për ta mbyllur hermetikisht.

Historia e Pjatës

Specat e mbushur me oriz, perime ose mish njihen në kuzhinat shqiptare dhe në gjithë Ballkanin. Përbërja ndryshon sipas stinës dhe familjes. Ky version dokumenton qartë variantin pa mish, me domate dhe barishte, dhe nuk pretendon se zëvendëson recetën tradicionale me mish të grirë ose variantin me djathë.

Përbërësit

Për 6 persona

• 6 copë speca të mëdhenj (të kuq, të verdhë ose jeshilë)
• 180 g oriz kokërrgjatë (i shpëlarë)
• 500 g domate të grira (ndahet mes mbushjes dhe tavës)
• 1 kokërr e madhe qepë (e grirë imët)
• 1 copë karotë (në kubikë të vegjël)
• 1 copë e vogël kungulleshkë (në kubikë të vegjël)
• 3 thelpinj hudhër (e grirë)
• 400 ml lëng perimesh ose ujë (i nxehtë)
• 5 lugë gjelle vaj ulliri
• 3 lugë gjelle majdanoz (i grirë)
• 1 lugë gjelle nenexhik (i grirë ose 1 lugë çaji i thatë)
• 1 1/2 lugë çaji kripë
• 1/2 lugë çaji piper i zi

Udhëzimet

1. Pastro specat: Prisni rreth bishtit për të krijuar kapakë. Hiqni farat dhe fijet e bardha pa çarë muret. Kriposini lehtë brenda dhe lërini mënjanë.
2. Zbut qepën dhe karotën: Ngrohni 3 lugë vaj në tigan. Shtoni qepën dhe karotën me pak kripë; gatuajini 6 minuta derisa të zbuten.
3. Shto kungulleshkën dhe hudhrën: Shtoni kungulleshkën dhe gatuajeni 3 minuta. Hidhni hudhrën dhe përziejeni edhe 30 sekonda.
4. Nis orizin: Shtoni orizin e kulluar dhe përziejeni 2 minuta. Hidhni 250 g domate, 150 ml lëng, piperin dhe nenexhikun; ziejini 5 minuta. Orizi duhet të mbetet i fortë.
5. Përfundo mbushjen: Hiqeni nga zjarri dhe shtoni majdanozin. Lëreni 5 minuta që avulli të bjerë dhe provojeni për kripë.
6. Mbush vetëm dy të tretat: Vendosni specat në tavë dhe mbushini lirshëm deri në dy të tretat. Mos e shtypni orizin. Vendosni kapakët sipër pa i mbyllur fort.
7. Shto lëngun e tavës: Përzieni domatet e mbetura me 250 ml lëng, 2 lugë vaj dhe pak kripë. Hidheni rreth specave, jo drejtpërdrejt mbi mbushje.
8. Piq të mbuluar: Mbulojeni tavën dhe piqeni 35 minuta në 190°C. Kontrolloni një kokërr orizi; duhet të jetë pothuajse e zbutur.
9. Jep ngjyrë dhe pusho: Hiqni mbulesën dhe piqini edhe 12-15 minuta, derisa specat të zbuten dhe skajet të marrin ngjyrë. Lërini 10 minuta para servirjes.

Këshilla nga Kuzhina

• Zgjidhni speca me bazë të gjerë që të qëndrojnë drejt në tavë.
• Mos e gatuani orizin plotësisht në tigan; pesë minuta mjaftojnë para furrës.
• Mbushini vetëm deri në dy të tretat dhe mos e ngjeshni masën.
• Mbulojeni fazën e parë që avulli të gatuajë orizin, pastaj zbulojeni për ngjyrë.

Si të Servirni

Shërbejini pas 10 minutash pushim, me salcën e tavës, kos ose sallatë kastraveci. Një spec i madh është porcion kryesor; gjysmë speci shërben si garniturë. Mbetjet me oriz futini në enë të cekët dhe në frigorifer brenda dy orësh, pastaj ringrohini plotësisht.

Variacione Rajonale

• Shtoni 150 g qiqra të ziera në mbushje dhe ulni orizin në 140 g.
• Për variantin me djathë ndiqni recetën e veçantë të specave me djathë dhe oriz.
• Për variantin me mish përdorni recetën e specave tradicionalë me mish të grirë.