Tortë me Zemër – Tortë Çokollate në Formë Zemre

Hyrje

Një tortë me zemër thotë diçka edhe para se të pritet: që festa është menduar me kujdes. Këtu forma e zemrës nuk vjen nga gdhendja me thikë. Brumi me kakao, kos dhe gjalpë piqet drejtpërdrejt në kallëp zemre, ndaj skaji del i pastër dhe maja e zemrës mbetet e mprehtë. Sipër shtrihet një glazurë e shndritshme me çokollatë të zezë dhe krem qumështi, që rrjedh poshtë anëve dhe ngurtësohet si shtresë e hollë e lëmuar. Përgjatë skajit rreshtohen luleshtrydhe të freskëta, ndërsa me pak çokollatë të bardhë mund të shkruhet një emër, një datë ose dy iniciale.

Kjo është tortë me një shtresë të vetme, pa kate dhe pa mbushje në mes. Kosi e mban brendësinë të njomë dhe i jep një thartirë të lehtë që e balancon sheqerin, ndërsa soda e bukës reagon me acidin e kosit e të kakaos dhe e fryn brumin njëtrajtësisht. Dy pika kërkojnë vëmendje. Kallëpi duhet lyer mirë me gjalpë dhe pluhurosur me kakao, sidomos në majë dhe në gropëzën mes dy harqeve, ku brumi ngjitet më shpesh. Glazura derdhet vetëm kur është ftohur në 32–35°C, që të mbulojë njëtrajtësisht, pa rrjedhur tepër e hollë dhe pa lënë gjurmë spatule.

Torta i përshtatet Ditës së Shën Valentinit, një përvjetori martese, 8 Marsit ose një ditëlindjeje të vogël në shtëpi. Del në 10 feta të moderuara, mjaftueshëm për një darkë familjare ose për disa miq. Llogaritni rreth tre orë e gjysmë gjithsej: puna aktive dhe pjekja zënë afërsisht një orë e gjysmë, ndërsa pjesa tjetër shkon për ftohjen e tortës dhe ngurtësimin e glazurës. Nuk duhen vegla pastiçerie: për torta të bukura si kjo mjaftojnë një kallëp i mirë, pak durim dhe një qeskë e vogël për shkrimin. Torta mund të piqet edhe një ditë përpara, kurse luleshtrydhet vendosen në ditën e servirjes.

Përbërësit

Për 10 persona

Udhëzimet

1. Kallëpi dhe furra: Nxirrni vezët dhe kosin nga frigoriferi 30–40 minuta më parë. Ngrohni furrën në 170°C, me nxehtësi sipër e poshtë, pa ventilator, dhe vendosni raftin në mes. Lyeni kallëpin e zemrës 24 cm me 10 g gjalpë të butë, duke kaluar furçën mirë në majë dhe në gropëzën mes dy harqeve. Hidhni brenda 1 lugë gjelle kakao, rrotullojeni kallëpin që të mbulohen fundi dhe anët, pastaj shkundni tepricën.
2. Gjalpi dhe përbërësit e thatë: Shkrini 120 g gjalpë në zjarr të ulët dhe lëreni të ftohet derisa të jetë vetëm i vakët. Në një tas të mesëm, sitni bashkë miellin, 40 g kakao, pluhurin e pjekjes, sodën e bukës dhe kripën. Sitja i zbërthen gungat e kakaos, të cilat përndryshe mbeten si pika të thata e të hidhura brenda tortës.
3. Vezët me sheqerin: Në një tas të madh, rrihni me mikser vezët me sheqerin në shpejtësi mesatare për 3–4 minuta, derisa masa të zbardhet dhe të trashet pak. Shtoni kosin dhe vaniljen dhe përzieni shkurt. Në fund hidhni gjalpin e vakët në fill të hollë, duke përzier pa pushim, që të bashkohet me masën pa u ndarë.
4. Brumi në kallëp: Shtoni përbërësit e thatë në dy herë dhe përziejini me spatulë silikoni, me lëvizje nga fundi lart, vetëm derisa të mos shihet më miell. Brumi duhet të jetë i dendur, i lëmuar dhe të bjerë nga spatula si shirit i trashë. Kalojeni në kallëp, shtyjeni deri në majën e zemrës dhe në të dy harqet, sheshojeni dhe përplasni lehtë kallëpin dy herë mbi tavolinë, që të dalin flluskat e mëdha të ajrit.
5. Pjekja dhe ftohja: Piqeni për 32–38 minuta dhe kontrollojeni që në minutën e 30-të. Futni një shkop druri në qendër të zemrës, jo te maja apo pranë skajeve: torta është gati kur shkopi del me pak thërrime të njoma, pa brumë të lëngshëm, dhe sipërfaqja ngrihet sërish kur e shtypni lehtë. Lëreni 10 minuta në kallëp, pastaj kthejeni përmbys mbi rrjetë dhe lëreni të ftohet plotësisht, rreth një orë e gjysmë.
6. Glazura e çokollatës: Copëtoni imët çokollatën e zezë dhe vendoseni në një tas qelqi. Ngrohni kremin e qumështit në një tenxhere të vogël derisa të nisë të avullojë dhe të dalin flluska të vogla anëve, pa e lënë të vlojë. Derdheni mbi çokollatën dhe lëreni 2 minuta pa e përzier. Pastaj përzieni me spatulë, me rrathë të vegjël nga qendra drejt anëve, derisa glazura të bëhet e lëmuar dhe e shndritshme. Lëreni të ftohet në 32–35°C, rreth 15–20 minuta.
7. Lyerja me glazurë: Nëse torta është fryrë në mes dhe lëkundet mbi rrjetë, kthejeni, niveloni pjesën e fryrë me thikë me dhëmbëza dhe vendoseni sërish përmbys, që sipër të mbetet fundi i sheshtë. Mbajeni mbi rrjetë, me një tepsi poshtë. Derdhni glazurën në qendër njëherësh dhe shtyjeni lehtë me spatulë të sheshtë drejt harqeve dhe majës, duke e lënë të rrjedhë poshtë anëve. Mos e prekni më pas. Lëreni 30 minuta në frigorifer, derisa glazura të ngurtësohet.
8. Luleshtrydhet dhe shkrimi: Kalojeni tortën me dy spatula të gjera në pjatën e servirjes. Lani luleshtrydhet me bisht dhe thajini plotësisht me letër kuzhine. Shkrini çokollatën e bardhë në mikrovalë me ndërprerje 10-sekondëshe, duke e përzier çdo herë, hidheni në një qeskë të vogël plastike dhe hapni një vrimë shumë të vogël në qoshe. Rreshtoni luleshtrydhet përgjatë skajit dhe shkruani ose hidhni vija të holla mbi glazurë. Mbajeni në frigorifer deri 20–30 minuta para servirjes.

Këshilla nga Kuzhina

• Për ta nxjerrë tortën pa rrezik, vizatoni fundin e kallëpit mbi letër furre, prisni zemrën dhe vendoseni në fund pasi ta keni lyer kallëpin me gjalpë; anët pluhurosini me kakao si zakonisht.
• Pluhurosni kallëpin me kakao, jo me miell, që anët e errëta të tortës të mos dalin me njolla të bardha.
• Përdorni termometër kuzhine për glazurën. Mbi 38°C ajo rrjedh shumë e hollë dhe torta duket përmes saj; nën 30°C trashet dhe lë gjurmë spatule.
• Thajini luleshtrydhet plotësisht. Pikat e ujit lënë njolla mat mbi glazurë dhe i bëjnë frutat të rrëshqasin.
• Provojeni shkrimin fillimisht mbi një copë letër furre; kur dora të jetë mësuar me rrjedhën e çokollatës, shkruani mbi tortë me një lëvizje të vazhdueshme.

Si të Servirni

Nxirreni tortën nga frigoriferi 20–30 minuta para servirjes: glazura zbutet, rifiton shkëlqimin dhe çokollata ndihet më mirë në gojë. Për feta të pastra, ngrohni thikën në ujë të nxehtë, thajeni dhe fshijeni pas çdo prerjeje. Zemrën ndajeni fillimisht në mes, nga gropëza deri te maja, pastaj prisni secilën gjysmë në feta të pjerrëta, që çdo copë të marrë pak skaj me glazurë dhe një luleshtrydhe.

Shoqërojeni me një lugë krem qumështi të rrahur pa sheqer ose me kos të trashë, që e zbut ëmbëlsinë e çokollatës. Për pije shkojnë mirë një kafe ekspres, një çaj i zi ose, për fëmijët, qumësht i ftohtë. Mbajeni tortën të mbuluar në frigorifer deri në 3 ditë dhe mos e lini jashtë më shumë se 2 orë, sepse glazura ka krem qumështi. Luleshtrydhet janë më të mira në ditën e parë; më pas hiqini nëse kanë nisur të lëshojnë lëng.

Variacione Rajonale

• Pa kallëp zemre: Piqeni brumin në tavë të rrumbullakët 24 cm për 30–35 minuta. Pasi të ftohet, vendosni sipër një zemër prej letre, sa më të madhe që hyn në rreth, dhe prisni rreth saj me thikë të hollë, të mbajtur vertikalisht. Copat që mbeten përdorini në gota me krem dhe fruta.
• Zemër nga katrori dhe rrethi: Dyfishoni sasitë e brumit dhe përgatitni glazurën një herë e gjysmë. Ndajeni brumin afërsisht 55% në një tavë katrore 20 × 20 cm dhe 45% në një tavë të rrumbullakët 20 cm, që të dalin me të njëjtën lartësi, dhe piqini në 170°C për 32–38 minuta. Vendosni katrorin si romb, ndajeni rrethin në dy gjysma dhe ngjitini te dy brinjët e sipërme me pak glazurë; dalin rreth 20 feta.
• Zemra të vogla: Ndajeni brumin në kallëpe silikoni në formë zemre për kekë të vegjël, të mbushura deri në dy të tretat, dhe piqini në 170°C për 18–22 minuta. Lyejini me të njëjtën glazurë dhe vendosni sipër nga një luleshtrydhe; dalin rreth 12–14 copë.
• Me mjedra: Zëvendësoni luleshtrydhet me 200 g mjedra të vendosura dendur përgjatë skajit. Thartira e tyre e balancon mirë ëmbëlsinë e glazurës.
• Glazurë me çokollatë qumështi: Për fëmijët, përdorni 150 g çokollatë qumështi dhe vetëm 100 ml krem qumështi. Kjo çokollatë ka më pak kakao, ndaj me raportin një me një glazura do të dilte shumë e lëngshme dhe nuk do të ngurtësohej mirë.

Çfarë është Tortë me Zemër – Tortë Çokollate në Formë Zemre?

Torta zemër me çokollatë është një kek kakaoje me një shtresë të vetme, i pjekur në kallëp në formë zemre dhe i mbuluar me glazurë çokollate. Brumi nuk është pandispanjë e rrahur gjatë për të marrë ajër, por brumë keku me kos, gjalpë të shkrirë, vezë dhe dy lëndë fryrëse. Për këtë arsye brendësia del e njomë, e imët dhe pak më e dendur se e një pandispanje, aq sa torta pritet në feta të pastra pa u thërrmuar. Glazura bëhet me sasi të barabarta çokollate të zezë dhe kremi qumështi; në temperaturë dhome mbetet e butë, ndërsa nga frigoriferi del më e fortë.

Nga një tortë çokollate me disa shtresa e dallojnë forma, zbukurimi dhe mungesa e mbushjes: nuk ka kate me krem në mes dhe nuk vishet me krem të rrahur. Zemra përftohet me kallëp të posaçëm rreth 24 cm, me një tortë të rrumbullakët të prerë sipas një modeli prej letre, ose me një katror dhe një rreth të bashkuar. Luleshtrydhet dhe vijat e çokollatës së bardhë janë pjesë e recetës, sepse i japin tortës pamjen e një dhurate. Rezultati është një tortë e lartë rreth 4 cm, që del në 10 feta dhe nuk kërkon aftësi pastiçerie: puna më delikate është derdhja e glazurës.

Historia e Pjatës

Torta në formë zemre nuk ka vend apo datë origjine të njohur dhe nuk është gatim tradicional shqiptar me rrënjë të dokumentuara. Ajo bashkon tre elemente me histori më të gjatë: simbolin e zemrës, festën e 14 shkurtit dhe tortën me çokollatë.

Forma e stilizuar e zemrës si shenjë dashurie shfaqet në artin evropian në mesjetën e vonë; si u formua pikërisht kjo figurë mbetet çështje e diskutuar mes studiuesve. Dita e Shën Valentinit mban emrin e një martiri të krishterë të periudhës romake, për jetën e të cilit dihet pak me siguri. Lidhja e kësaj dite me dashurinë romantike shfaqet në letërsinë evropiane të shekullit XIV, ndërsa zakoni i kartolinave dhe dhuratave u përhap gjerësisht në shekullin XIX, sidomos në Angli dhe në Shtetet e Bashkuara.

Kakaoja erdhi në Evropë nga Amerika Qendrore në shekullin XVI dhe deri në shekullin XIX u përdor kryesisht si pije. Në vitin 1828 u patentua në Holandë presa që ndante një pjesë të madhe të yndyrës nga kakaoja, duke bërë të mundur pluhurin e kakaos që përdorim sot. Bashkë me pluhurin e pjekjes, që u përhap në gjysmën e dytë të të njëjtit shekull, këto ndihmuan që torta me çokollatë të bëhej gradualisht recetë shtëpie, sidomos gjatë shekullit XX.

Në Shqipëri dhe në Kosovë torta në formë zemre gjendet sot si në pastiçeri, ashtu edhe në kuzhinat e shtëpisë, për 14 shkurt, përvjetorë dhe ditëlindje. Përdorimi i kosit në brumë ndjek një zakon të njohur të pjekjes shqiptare: kosi hyn shpesh në kekë, në revani dhe në ëmbëlsira të tjera tepsie.