Kalo te përmbajtja

Funnel Cake – Ëmbëlsira e Panairit, e Skuqur në Spirale

Funnel cake: brumë i lëngshëm me qumësht dhe vezë, i derdhur me hinkë në spirale në vaj të nxehtë, i skuqur i artë dhe krokant, me sheqer pluhur sipër.

50 minuta6 personamesatarePërditësuar më Agim Krasniqi
Shko te receta
20
min përgatitje
30
min gatim
50
min totale

Hyrje

Pika praktike për këtë recetë
Koha totale50 minuta
Përgatitja20 minuta
Gatimi30 minuta
Porcione6 persona
Nivelimesatare

Funnel cake është ëmbëlsira që në Shtetet e Bashkuara lidhet me panairet, festivalet dhe parqet argëtuese. Një brumë i lëngshëm derdhet përmes një hinke në vaj të nxehtë, fijet kryqëzohen në spirale dhe, pas rreth një minute nga secila anë, bëhen një disk i artë, i çrregullt si dantellë. Emri vjen nga anglishtja, ku funnel do të thotë hinkë. Del krokante në skaje dhe pak e butë aty ku fijet takohen, pastaj mbulohet me sheqer pluhur sa është e ngrohtë. Përbërësit janë të thjeshtë dhe gjenden në çdo kuzhinë.

Suksesi varet nga dy gjëra: dendësia e brumit dhe nxehtësia e vajit. Brumi bëhet me miell, qumësht, vezë dhe pluhur pjekjeje, dhe duhet të rrjedhë nga hinka si një fije e vazhdueshme, as si ujë, as si kos i trashë. Vaji mbahet në 185-190°C. Kur është më i ftohtë, brumi thith yndyrë dhe del i rëndë; kur është më i nxehtë, errësohet jashtë para se të piqet brenda. Një termometër kuzhine e bën punën shumë më të sigurt. Edhe dora duhet të lëvizë pa u ndalur.

Funnel cake nuk pret, ndaj bëhet kur njerëzit janë në shtëpi: një pasdite e fundjavës me fëmijët, një ditëlindje e vogël ose një mbrëmje vere në ballkon. Sheqeri pluhur mjafton, por funnel cake shkon mirë edhe me dredhëza, krem të rrahur, reçel ose një top akullore. Meqë skuqet në vaj të thellë, është ëmbëlsirë për raste të veçanta dhe jo për çdo ditë. Me këto sasi dalin gjashtë copë, një për person, dhe skuqja e tyre zgjat rreth 20 minuta. Përgatitni mjetet përpara se të ndizni zjarrin.

Pyetje të shpejta

Si bëhet funnel cake në shtëpi pa hinkë?
Hinka nuk është e domosdoshme. Shishja plastike me majë, si ato të salcave, është zgjidhja më e lehtë, sepse brumi ndalon sapo lironi shtypjen. Funksionon edhe një qese pastiçerie me majë të rrumbullakët ose një qese ushqimore e fortë me një cep të prerë. Kujdesi i vetëm është që vrima të jetë rreth 1 cm dhe brumi të rrjedhë pa u ndërprerë.
Pse funnel cake del e yndyrshme dhe jo krokante?
Shkaku më i zakonshëm është vaji që nuk është mjaftueshëm i nxehtë. Nën 180°C brumi nuk mbyllet shpejt nga jashtë dhe thith vaj. Matni temperaturën me termometër, prisni që të kthehet në 185-190°C pas çdo cope dhe mos skuqni dy copa njëherësh në tenxhere të vogël. Kullojeni mirë mbi letër kuzhine dhe mos e mbuloni, sepse avulli e zbut koren.

Përbërësit

Për 6 persona

Prekni përbërësit që keni gati.

0 nga 9 përbërës gati.

Udhëzimet

  1. Përgatitja e mjeteve: Nxirrni qumështin dhe vezët nga frigoriferi rreth 20 minuta para fillimit. Gjeni një hinkë me vrimë rreth 1 cm; nëse nuk keni, përdorni një shishe plastike me majë ose një qese pastiçerie me majë të rrumbullakët. Pranë sobës vendosni një tabaka me letër kuzhine, një shpatull të gjerë metalike, një pincë, një sitë të vogël për sheqerin pluhur dhe një termometër kuzhine, nëse keni. Kur vaji të jetë nxehur, nuk do të keni kohë t'i kërkoni.
  2. Përbërësit e thatë dhe të lëngshëm: Në një tas të madh sitni miellin bashkë me pluhurin e pjekjes, që të përzihen njëtrajtësisht dhe të mos mbeten kokrriza. Shtoni sheqerin dhe kripën dhe përziejini me një rrahëse dore. Në një tas tjetër rrihni vezët për rreth një minutë, pastaj shtoni qumështin dhe ekstraktin e vaniljes dhe përziejini derisa lëngu të jetë i njëtrajtshëm.
  3. Brumi: Hidhni përzierjen e lëngshme mbi miellin në tri herë dhe trazoni me rrahëse dore pas çdo shtese, nga mesi drejt anëve. Vazhdoni derisa brumi të jetë krejt i lëmuar, pa kokrriza, sepse kokrrizat e miellit zënë vrimën e hinkës. Nuk ka nevojë ta rrihni gjatë; mjafton që të bashkohet mirë. Mbulojeni tasin dhe lëreni brumin të pushojë 10 minuta, ndërsa ngrohni vajin.
  4. Ngrohja e vajit: Hidhni vajin në një tenxhere të gjerë me fund të trashë, me diametër 22-24 cm, sa të arrijë rreth 2,5 cm thellësi. Ena nuk duhet të jetë më shumë se gjysmë e mbushur, sepse vaji shkumëzon kur hyn brumi. Ngroheni në zjarr mesatar-të lartë deri në 185-190°C. Pa termometër, hidhni një pikë brumi: duhet të dalë menjëherë në sipërfaqe, e rrethuar nga flluska, dhe të marrë ngjyrë të artë brenda rreth 30 sekondave. Mos e lini vajin pa mbikëqyrje.
  5. Prova e dendësisë: Ndërkohë që vaji ngrohet, mbyllni vrimën e hinkës me gisht, mbushni hinkën me pak brumë dhe lëreni të rrjedhë mbi tasin. Brumi duhet të dalë si një fije e vazhdueshme dhe e qetë, me dendësinë e një kremi të trashë gatimi. Nëse rrjedh me vështirësi ose këputet, shtoni 1-2 lugë gjelle qumësht; nëse rrjedh si ujë, shtoni 1-2 lugë gjelle miell. Përziejeni mirë pas çdo shtese dhe provojeni sërish.
  6. Derdhja në spirale: Me vrimën të mbyllur me gisht, mbushni hinkën me rreth 100 ml brumë, afërsisht një të gjashtën e sasisë. Mbajeni hinkën 4-5 cm mbi mesin e tenxheres, hiqni gishtin dhe lëvizni dorën me rrathë që zgjerohen nga qendra drejt skajeve. Pastaj kaloni disa herë përmes rrethit me zigzag, që fijet të lidhen me njëra-tjetrën. Mbajeni diametrin rreth 15 cm dhe mbaroni brenda 10-15 sekondave. Mbani fytyrën dhe duart larg spërkatjeve.
  7. Skuqja dhe kthimi: Skuqeni 60-90 sekonda, derisa ana e poshtme të marrë ngjyrë kafe të artë; ngrini lehtë një skaj me pincë për ta parë. Kthejeni me kujdes me shpatull dhe pincë, duke e ulur afër sipërfaqes së vajit dhe jo duke e lëshuar nga lart. Skuqeni edhe 45-60 sekonda. Meqë brumi ka vezë, këputni një fije të trashë nga copa e parë: brenda duhet të jetë e pjekur, pa brumë të lagësht.
  8. Kullimi dhe copat e tjera: Ngrijeni me shpatull, mbajeni disa sekonda mbi tenxhere që të kullojë vaji dhe vendoseni mbi letër kuzhine. Pas 1-2 minutash, kur të jetë e ngrohtë por jo e nxehtë, sitni sipër sheqer pluhur. Para çdo cope të re hiqni copëzat e brumit nga vaji, prisni që temperatura të kthehet në 185°C dhe trazoni lehtë brumin. Në fund fikni zjarrin dhe lëreni vajin të ftohet në tenxhere, larg fëmijëve.

Çfarë të gatuani më pas

Video Tutorial

Video thumbnail: Funnel Cake – Ëmbëlsira e Panairit, e Skuqur në Spirale
Shiko në YouTube

Kliko figurën për ta hapur videon direkt në YouTube.

Këshilla nga Kuzhina

  • Zgjidhni hinkë me vrimë rreth 1 cm. Me vrimë më të ngushtë fijet dalin shumë të holla dhe errësohen shpejt, ndërsa me vrimë më të gjerë dalin të trasha dhe rrezikojnë të mbeten të papjekura në mes.
  • Trajtojeni copën e parë si provë: shikoni ngjyrën, kohën dhe brendësinë e fijeve, pastaj rregulloni zjarrin ose dendësinë e brumit para copave të tjera.
  • Kapni termometrin në anë të tenxheres dhe shikojeni pas çdo cope. Temperatura bie sa herë hyn brumi, ndaj zjarri rregullohet gjatë gjithë skuqjes, jo vetëm në fillim.
  • Për copa krejt të rrumbullakëta, vendosni në vaj një rreth metalik pastiçerie me diametër 15 cm, derdhni brumin brenda tij dhe hiqeni rrethin me pincë para se ta ktheni copën.
  • Nëse doni t'i shërbeni të gjitha njëherësh, mbajini copat e gatshme të zbuluara mbi një rrjetë, në furrë në 90°C, dhe sitni sheqerin pluhur vetëm para shërbimit. Mos i mbuloni, sepse avulli e zbut koren.
  • Mbani kapakun e tenxheres pranë sobës. Nëse vaji merr flakë, fikni zjarrin dhe mbulojeni enën me kapak; mos hidhni kurrë ujë mbi vajin që digjet.

Si të Servirni

Shërbejeni funnel cake sa më shpejt pas skuqjes, mundësisht brenda 10-15 minutave, kur skajet janë ende krokante. Vendoseni të plotë në një pjatë të sheshtë, me një pecetë letre poshtë që thith vajin e mbetur. Nëse sheqeri pluhur është thithur pak, sitni edhe një shtresë të hollë para se ta çoni në tryezë. Hahet me duar, duke e këputur copë-copë, ose me pirun; për fëmijët mund ta prisni në katër pjesë që në pjatë.

Për një pjatë më të freskët, vendosni anash dredhëza, mjedra ose pjeshkë të prera dhe një lugë krem të rrahur. Në verë i shkon shumë një top akullore vaniljeje, ndërsa në dimër pak çokollatë e shkrirë ose reçel i holluar me ujë të ngrohtë. Si pije zgjidhni një gotë qumësht të ftohtë, çaj ose kafe. Shmangni salcat e lëngshme në sasi të madhe, sepse e zbutin koren shumë shpejt.

Variacione Rajonale

  • Me sheqer dhe kanellë: Në vend të sheqerit pluhur, përzieni 3 lugë gjelle sheqer me 1 lugë çaji kanellë dhe spërkatni përzierjen mbi copat sa janë ende të ngrohta.
  • Me dredhëza dhe krem të rrahur: Para shërbimit vendosni sipër 150 g dredhëza të prera dhe disa lugë krem të rrahur. Shtojini në çastin e fundit, që korja të mos zbutet.
  • Me mollë të kaurdisura: Kaurdisni 2 mollë të prera në kubikë me 20 g gjalpë, 2 lugë gjelle sheqer dhe një majë kanellë për 6-8 minuta, derisa të zbuten, dhe hidhini sipër copave të ngrohta.
  • Me limon: Në vend të vaniljes, shtoni në brumë lëkurën e grirë të një limoni të palyer dhe spërkatni sipër sheqer pluhur. Del një version më i freskët, që shkon mirë me çaj.
  • Me çokollatë: Shkrini 80 g çokollatë të zezë me 2 lugë gjelle qumësht në banjomari dhe hidheni me lugë në fije të holla sipër sheqerit pluhur.

Çfarë është Funnel Cake – Ëmbëlsira e Panairit, e Skuqur në Spirale?

Funnel cake është një ëmbëlsirë e skuqur me brumë të lëngshëm, pa maja. Fryrjen e lehtë ia japin pluhuri i pjekjes dhe vezët, ndërsa qumështi e bën brumin të butë dhe të lëmuar. Përbërja i afrohet brumit të pankejkut, por ka më shumë lëng, që të rrjedhë lirshëm nga një vrimë prej rreth një centimetri. Në vaj fijet ngjiten me njëra-tjetrën dhe formojnë një rrjetë të çrregullt me boshllëqe, që piqet shpejt dhe njëtrajtësisht.

Në kuzhinën shqiptare më të afërta me të janë petullat, por ndryshimi duket menjëherë. Petullat bëhen zakonisht me brumë me maja, hidhen me lugë ose me dorë dhe dalin të fryra, me brendësi të butë, ndërsa te funnel cake fijet janë të holla, ndaj pjesa më e madhe del krokante. Ndryshon edhe nga tullumbat: brumi i tyre gatuhet më parë në zjarr dhe, pas skuqjes, ato zhyten në sherbet. Funnel cake klasike nuk laget me sherbet.

Brumi ka vetëm pak sheqer, ndaj ëmbëlsia vjen kryesisht nga sheqeri pluhur që sitet sipër kur copa është ende e ngrohtë. Shija e brumit është e thjeshtë, me qumësht, vezë dhe pak vanilje, dhe pikërisht për këtë arsye funnel cake shkon mirë me fruta, çokollatë ose krem. Kjo recetë ndjek versionin klasik amerikan, me sasi të matura në gramë dhe mililitra, dhe me temperaturën e saktë të skuqjes.

Historia e Pjatës

Brumërat e lëngshme që derdhen në yndyrë të nxehtë janë të vjetra dhe gjenden në shumë kuzhina. Në Austri, në Bavari dhe në Tirolin e Jugut njihen strauben, brumë që derdhet përmes një hinke në yndyrë të nxehtë dhe skuqet në formë spiraleje. Në Azinë Jugore njihet jalebi, rrathë brumi të skuqur që pastaj zhyten në shurup sheqeri, dhe ëmbëlsira të ngjashme ka edhe në Lindjen e Mesme.

Në Shtetet e Bashkuara funnel cake lidhet zakonisht me holandezët e Pensilvanisë (Pennsylvania Dutch). Pavarësisht emrit, ata nuk vijnë nga Holanda: janë kryesisht pasardhës të emigrantëve gjermanishtfolës që u vendosën në Pensilvani gjatë shekullit XVIII. Shpesh thuhet se ata sollën nga Evropa zakonin e brumërave të skuqura me hinkë. Rruga e saktë, megjithatë, nuk është e dokumentuar mirë dhe nuk ka një datë të sigurt për lindjen e recetës.

Gjatë shekullit XX funnel cake u bë ushqim tipik i panaireve, festivaleve dhe parqeve argëtuese amerikane, ku skuqet para syve të blerësve dhe shitet e nxehtë, zakonisht me sheqer pluhur. Në Shqipëri kjo ëmbëlsirë nuk ka traditë dhe njihet si e huaj. Por parimi i saj nuk është i panjohur këtu: petullat, llokumet dhe tullumbat skuqen në vaj prej kohësh në shtëpitë shqiptare. Kjo recetë e sjell funnel cake në kuzhinën e shtëpisë, me mjete që zakonisht i keni pranë.

Gabimet e Zakonshme që Duhet të Shmangni

Për të arritur Funnel Cake – Ëmbëlsira e Panairit, e Skuqur në Spirale të përsosur, shmangni këto gabime të zakonshme:

Copat dalin të rënda dhe të ngopura me vaj.

Zgjidhja: Vaji ka rënë nën 180°C. Prisni që të kthehet në 185-190°C para çdo cope të re dhe rritni pak zjarrin sapo hyn brumi, sepse temperatura bie menjëherë.

Copat errësohen shpejt nga jashtë, por fijet e trasha mbeten të papjekura.

Zgjidhja: Vaji është tepër i nxehtë ose brumi është derdhur shumë në një vend. Ulni pak zjarrin dhe lëvizni hinkën pa u ndalur, që fijet të kenë trashësi të njëjtë.

Brumi nuk rrjedh ose zë vrimën e hinkës.

Zgjidhja: Brumi është i trashë ose ka kokrriza miell. Hollojeni me 1-2 lugë gjelle qumësht dhe trazojeni derisa të jetë i lëmuar; nëse kokrrizat mbeten, kalojeni nga një sitë.

Brumi hapet në vaj si një pellg i hollë, pa fije.

Zgjidhja: Brumi është tepër i hollë ose hinka mbahet shumë lart. Shtoni 1-2 lugë gjelle miell, përziejeni mirë dhe mbajeni hinkën 4-5 cm mbi vaj.

Copa çahet ose paloset kur e ktheni.

Zgjidhja: Është kthyer para kohe ose me një mjet të vetëm. Prisni që ana e poshtme të marrë ngjyrë të artë dhe të forcohet, pastaj ngrijeni me shpatull të gjerë dhe mbajeni nga sipër me pincë.

Pyetje të Shpeshta

Hinka nuk është e domosdoshme. Shishja plastike me majë, si ato të salcave, është zgjidhja më e lehtë, sepse brumi ndalon sapo lironi shtypjen. Funksionon edhe një qese pastiçerie me majë të rrumbullakët ose një qese ushqimore e fortë me një cep të prerë. Kujdesi i vetëm është që vrima të jetë rreth 1 cm dhe brumi të rrjedhë pa u ndërprerë.

Shkaku më i zakonshëm është vaji që nuk është mjaftueshëm i nxehtë. Nën 180°C brumi nuk mbyllet shpejt nga jashtë dhe thith vaj. Matni temperaturën me termometër, prisni që të kthehet në 185-190°C pas çdo cope dhe mos skuqni dy copa njëherësh në tenxhere të vogël. Kullojeni mirë mbi letër kuzhine dhe mos e mbuloni, sepse avulli e zbut koren.

Nuk këshillohet. Brumi mund të qëndrojë i mbuluar në frigorifer deri në 2 orë; para përdorimit lëreni 10 minuta jashtë dhe trazojeni lehtë, duke shtuar pak qumësht nëse është trashur. Pas shumë orësh pluhuri i pjekjes humb një pjesë të fuqisë dhe copat dalin më të rënda. Meqë brumi ka vezë të papjekura, mos e mbani orë të tëra në temperaturë dhome.

Përdorni vaj me shije neutrale që duron nxehtësinë e lartë, si vaj luledielli ose misri. Pasi të ftohet plotësisht, kullojeni nga një sitë e imët, ruajeni në shishe të mbyllur, larg dritës, dhe përdoreni edhe një-dy herë për skuqje të ëmbla. Hidheni nëse është errësuar, ka erë të athët ose shkumëzon shumë, dhe mos e derdhni kurrë në lavaman.

Funnel cake është më e mira në 15 minutat e para pas skuqjes. Copat që mbeten, pasi të ftohen plotësisht, mbajini në temperaturë dhome, të mbuluara lirshëm, deri të nesërmen. Ngrohini në furrë në 180°C për 4-5 minuta, mbi një rrjetë, që korja të bëhet sërish krokante, dhe sitni sipër pak sheqer pluhur të freskët. Mikrovala i zbut dhe nuk këshillohet.

Vlerat Ushqyese (për porcion)

365 kcal
Kalori
8g
Proteina
46g
Karbohidrate
16g
Yndyrna

Vlera të përafërta për një porcion, të llogaritura nga përbërësit me të dhënat e USDA FoodData Central.

Rreth Autorit

Agim Krasniqi
Autor

Agim Krasniqi

Kuzhinier profesionist me 20+ vjet përvojë, specialist i mishit dhe gatimit malësor. Agim Krasniqi sjell saktësinë e restorantit profesional në recetat e kuzhinës shtëpiake nga Alpet Shqiptare.

Shfleto më shumë receta nga kategoria "Ëmbëlsira"

Ëmbëlsira shqiptare me sherbet, qumësht, fruta ose çokollatë. Zgjidhni receta pa furrë, kekë për përditë dhe bakllava për tryezat festive.

Shiko 165 Receta